ഇവരുടെ ഒത്തുചേരലുകൾക്ക് പിന്നിലെന്ത് ഞെട്ടിക്കുന്ന നീക്കം

ഒരൊറ്റ ആഴ്ച, നാല് വൻശക്തി വേദികൾ; ആസിയാൻ, ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ, ക്വാഡ്, അപെക് എന്നീ നാല് ഉച്ചകോടികൾ ഒരേ സമയം ചർച്ചകൾ നടത്തുന്നു. എന്താണ് ഇതിന്റെയൊക്കെ ഉദ്ദേശ്യം? നമുക്ക് നോക്കാം.
കഴിഞ്ഞ ദിവസങ്ങളിലായിട്ട് മനിലയിലും ഷെൻഷെനിലുമായി അരങ്ങേറിയ ഉച്ചകോടികളുടെ തിരശ്ശീല വീഴുമ്പോൾ, ആഗോള അധികാരസമവാക്യങ്ങളുടെ അടിയൊഴുക്കുകൾ കൂടുതൽ വ്യക്തമാവുകയാണ്. ലോകത്തിന്റെ ഏത് കടലിലും ചെന്ന് തങ്ങളുടെ ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കാമെന്ന് കരുതിയ വൻശക്തികൾക്ക് മുന്നിൽ, ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയിൽ പുതിയൊരു അധികാര സമവാക്യം രൂപപ്പെടുകയാണ്. നവംബർ 16 മുതൽ 18 വരെ ഫിലിപ്പീൻസിലെ മനിലയിൽ ആസിയാൻ ഉച്ചകോടി, ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടി, ക്വാഡ് നേതാക്കളുടെ യോഗം എന്നിവയും, തൊട്ടുപിന്നാലെ നവംബർ 18, 19 തീയതികളിൽ ചൈനയിലെ ഷെൻഷെനിൽ അപെക് സാമ്പത്തിക നേതാക്കളുടെ യോഗവും സമാപിച്ചിരിക്കുകയാണ്. കേവലം നാല് ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ നടന്ന ഈ നാല് ഒത്തുചേരലുകൾ വെറുമൊരു നയതന്ത്ര കലണ്ടർ മാത്രമായിരുന്നില്ല; മറിച്ച്, അമേരിക്കയും ചൈനയും തമ്മിലുള്ള കടുത്ത മത്സരവും, ഏഷ്യൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥകളുടെ ഭാവിയും തുറന്നുകാട്ടിയ നിർണ്ണായക വേദികളായിരുന്നു. മേഖലയുടെ ഭാവി ആര് തീരുമാനിക്കണം എന്നതിനെച്ചൊല്ലിയുള്ള വലിയൊരു വടംവലിക്കാണ് ഇന്തോ-പസഫിക് കടലിടുക്കുകൾ സാക്ഷ്യം വഹിച്ചത്.
ഒരു വശത്ത് കടുത്ത തന്ത്രപരമായ അവിശ്വാസവും സമുദ്ര-സൈനിക നീക്കങ്ങളും, മറുവശത്ത് പിരിഞ്ഞുപോകാനാകാത്ത സാമ്പത്തിക പരസ്പരാശ്രിതത്വവും എന്ന ഈ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾക്കിടയിലാണ് ലോകം ഇപ്പോൾ നിൽക്കുന്നത്. ഇതൊരു പുതിയ ലോകക്രമത്തിലേക്കുള്ള ചുവടുവയ്പ്പാണോ? ഇന്തോ-പസഫിക് കടലിടുക്കുകളിലൂടെ വീശിയടിക്കുന്ന പുതിയ നയതന്ത്ര കാറ്റ് ലോകത്തെ ഏത് തീരത്തേക്കാണ് കൊണ്ടുപോകുന്നത്? നമുക്കൊന്ന് വിശദമായി പരിശോധിക്കാം.ആദ്യം നമുക്ക് ആസിയാൻ ഉച്ചകോടിയിലേക്ക് വരാം. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മയായ ആസിയാൻ, ചർച്ചകളിലൂടെയും സമവായത്തിലൂടെയും മേഖലയുടെ സ്ഥിരത കാത്തുസൂക്ഷിക്കാനാണ് എപ്പോഴും ശ്രമിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇത്തവണ മനിലയിൽ ആസിയാൻ ഉച്ചകോടി നടക്കുമ്പോൾ, അധ്യക്ഷസ്ഥാനം വഹിച്ച ഫിലിപ്പീൻസ് മുന്നോട്ടുവച്ച നിലപാടുകൾ ഏറെ ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. ദക്ഷിണ ചൈനാക്കടലിലെ ചൈനയുടെ സമുദ്ര നീക്കങ്ങളെ അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങൾ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ച് ചോദ്യം ചെയ്യാനാണ് ഫിലിപ്പീൻസ് ശ്രമിച്ചത്. ആഭ്യന്തര അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളിൽ കുടുങ്ങാതെ കൂട്ടായ കരുത്ത് നിലനിർത്തുക എന്നതാണ് ആസിയാന്റെ പ്രധാന വെല്ലുവിളി. ഒരേസമയം ചൈനയുടെ സാമ്പത്തിക കരുത്തും സമുദ്ര ശേഷിയും ചൈനയെ ഒഴിവാക്കിയുള്ള ഒരു പ്രാദേശിക ക്രമം അസാധ്യമാക്കുമ്പോൾ, നയതന്ത്ര സ്വയംഭരണം സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് മുന്നോട്ട് പോകാൻ ആസിയാൻ രാജ്യങ്ങൾ പരസ്പരം ചർച്ചകൾ നടത്തുകയാണ്. ഇവിടെ ആസിയാൻ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലും, പ്രത്യേകിച്ച് ഫിലിപ്പീൻസും മറ്റ് അംഗരാഷ്ട്രങ്ങളും തമ്മിലും, പുറമേയുള്ള ശക്തികളുമായുള്ള ബന്ധങ്ങളെ എങ്ങനെ സന്തുലിതമാക്കാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ചർച്ചകൾ നടന്നത്.
പിന്നീട് രണ്ടാമത്തെ ഉച്ചകോടിയായ ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയിലേക്ക് കടക്കാം. അമേരിക്ക, ചൈന, ഇന്ത്യ, ജപ്പാൻ, റഷ്യ എന്നിങ്ങനെ പരസ്പരം പോരടിക്കുന്ന വൻശക്തികൾ ഒരേ മേശയ്ക്ക് ചുറ്റും ഇരുന്നു എന്നതാണ് ഈ വേദിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത. തന്ത്രപരമായ അവിശ്വാസവും സുരക്ഷാ-പ്രത്യയശാസ്ത്ര ഭിന്നതകളും രൂക്ഷമായി നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, പരസ്പരം സംസാരിക്കാനും ആശയങ്ങൾ കൈമാറാനുമുള്ള ഏക വേദിയായി ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടി മാറി. അമേരിക്കയും ചൈനയും തമ്മിലുള്ള നേരിട്ടുള്ള മത്സരവും, റഷ്യയുടെയും ജപ്പാന്റെയും നിലപാടുകളും, ഇന്ത്യയുടെ സന്തുലിതമായ ഇടപെടലുകളും ഇവിടെ ഒരേ ചട്ടക്കൂടിൽ ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടു. തുറന്ന ഏറ്റുമുട്ടലുകൾക്കപ്പുറം ഭിന്നതകൾക്കിടയിലും സംഭാഷണത്തിന്റെ വാതിലുകൾ അടച്ചിടരുത് എന്ന സന്ദേശമാണ് ഈ യോഗം നൽകിയത്.
തുടർന്ന് മൂന്നാമത്തെ വേദിയായ ഷെൻഷെനിലെ അപെക് സാമ്പത്തിക നേതാക്കളുടെ യോഗത്തിലേക്ക് വരാം. നവംബർ 18, 19 തീയതികളിൽ ചൈനയിലെ ഷെൻഷെനിൽ നടന്ന 21 രാജ്യങ്ങളുടെ അപെക് ഉച്ചകോടിയിലൂടെ ചൈന തങ്ങളുടെ സാങ്കേതിക-വ്യാവസായിക കരുത്ത് ലോകത്തിന് മുന്നിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചു. ചൈനയുടെ സാങ്കേതിക-വ്യാവസായിക കുതിപ്പിന്റെ പ്രതീകമായ ഷെൻഷെനിൽ സമ്മേളനം നടത്തിയതിലൂടെ, തുറന്ന വിപണികൾ, നവീകരണം, വിതരണ ശൃംഖല സഹകരണം എന്നിവയിലൂടെ സാമ്പത്തിക നേതൃത്വം ഉയർത്തിക്കാട്ടാൻ ചൈനയ്ക്ക് സാധിച്ചു. അയൽരാജ്യങ്ങളിൽ ചൈനയുടെ സമുദ്ര നീക്കങ്ങൾ ആശങ്ക ഉയർത്തുമ്പോഴും, പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥകളുടെ വളർച്ച ചൈനീസ് വിപണിയുമായി എത്രത്തോളം ഇഴചേർന്നിരിക്കുന്നുവെന്ന് ഓർമ്മിപ്പിക്കാനുള്ള വേദിയായും ഇത് മാറി. വ്യാപാരം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ആണവ സുരക്ഷ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും വിവിധ രാജ്യങ്ങളുടെ നേതാക്കൾ തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണങ്ങൾ ഇവിടെ നടന്നു. ചൈന സാമ്പത്തിക കേന്ദ്രീകരണവും തന്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടുത്തലിനെ പ്രതിരോധിക്കലുമാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നതെങ്കിൽ, മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾ തങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങളും വിതരണ ശൃംഖലകളും എങ്ങനെ സുരക്ഷിതമാക്കാം എന്നതിലാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്.
ഇനി നാലാമത്തെ വേദിയായ മനിലയിലെ ക്വാഡ് നേതാക്കളുടെ യോഗത്തിലേക്ക് വരാം. ഇന്ത്യ, അമേരിക്ക, ജപ്പാൻ, ഓസ്‌ട്രേലിയ എന്നിവർ ചേർന്ന ഈ കൂട്ടായ്മ ഒരു ഔപചാരിക സൈനിക സഖ്യമല്ലെങ്കിലും, സമുദ്ര സുരക്ഷ, നിർണ്ണായക സാങ്കേതികവിദ്യകൾ, വിതരണ ശൃംഖലകൾ എന്നിവയിലൂടെ സ്വതന്ത്രവും തുറന്നതുമായ ഒരു ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖലയാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. ഈ നാല് രാജ്യങ്ങളുടെ നേതാക്കൾ തമ്മിൽ നടന്ന ചർച്ചകളിൽ പ്രായോഗിക സഹകരണത്തിനും മേഖലയിലെ സുരക്ഷാ ഏകോപനത്തിനുമാണ് ഊന്നൽ നൽകിയത്. ചെറുസഖ്യങ്ങൾ വേഗത്തിലുള്ള പ്രവർത്തന ഫലങ്ങൾ നൽകുമ്പോൾ, ആസിയാന്റെ രാഷ്ട്രീയ നിയമസാധുതയും ഉൾക്കൊള്ളലും എങ്ങനെ ഒത്തുചേരണമെന്ന ചർച്ചയും ഇവിടെ സജീവമായി. സമുദ്ര നിരീക്ഷണം, ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കൽ, കണക്റ്റിവിറ്റി തുടങ്ങിയ ക്വാഡ് സംരംഭങ്ങൾ ആസിയാൻ നയിക്കുന്ന സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോൾ അവയ്ക്ക് കൂടുതൽ സ്വീകാര്യതയും നിയമസാധുതയും ലഭിക്കുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം, മറ്റ് ശക്തികളുടെ തീരുമാനങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന വേദിയായി ആസിയാൻ മാറാനുള്ള സാധ്യതയും നിലനിൽക്കുന്നു. ആസിയാൻ രാഷ്ട്രീയ നിയമസാധുത നൽകുമ്പോൾ ക്വാഡ് പ്രവർത്തന ശേഷിയാണ് പകരുന്നത്. ഇവ രണ്ടും മത്സരത്തിനല്ല, പരസ്പര സഹകരണത്തിനാണ് വഴിവെക്കേണ്ടത്.
ഈ നാല് വേദികളും നാലും ചേർത്തുവച്ച് നോക്കുമ്പോൾ എന്താണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇവിടെയൊക്കെ ചർച്ചകളിൽ നടന്നത്? അമേരിക്ക തന്ത്രപരമായ സാന്നിധ്യവും പങ്കാളികൾക്കുള്ള ഉറപ്പും ലക്ഷ്യമിടുമ്പോൾ, ചൈന സാമ്പത്തിക കരുത്തിലൂടെ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം ഉറപ്പിക്കാനാണ് ശ്രമിക്കുന്നത്. ആസിയാൻ നയതന്ത്ര സ്വയംഭരണം സംരക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ മധ്യശക്തികൾ തങ്ങളുടെ ഇടം തേടുകയാണ്. മേഖലയുടെ ഭാവി ആര് തീരുമാനിക്കണം എന്നതിനെച്ചൊല്ലിയുള്ള വലിയൊരു വടംവലിയാണ് ഈ ചർച്ചകളിലെല്ലാം മുഴങ്ങിക്കേട്ടത്. വ്യാപാരം, സാങ്കേതികവിദ്യ, സമുദ്ര സുരക്ഷ, വിതരണ ശൃംഖലകൾ എന്നിങ്ങനെ ഓരോ മേഖലയിലും തങ്ങളുടെ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാനും പരസ്പരം നിലപാടുകൾ വ്യക്തമാക്കാനുമാണ് രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിൽ ചർച്ചകൾ നടന്നത്.
ഈ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ, ആരുടെയും കളിപ്പാവയാകാതെ സ്വന്തം നിലപാടുകളുമായി തലയുയർത്തി നിൽക്കുന്ന ഇന്ത്യയുടെ തന്ത്രപരമായ നീക്കങ്ങളാണ് ഇന്ന് ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമാകുന്നത്. മനിലയിലെ 23-ാമത് ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ ഉച്ചകോടിയിലും, 21-ാമത് ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയിലും, ക്വാഡ് യോഗത്തിലും ഇന്ത്യ നടത്തിയ ഇടപെടലുകൾ രാജ്യത്തിന്റെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ആഗോള സ്വാധീനത്തിന്റെയും നയതന്ത്ര പക്വതയുടെയും തെളിവാണ്. ഇന്ത്യ അപെക്കിൽ അംഗമല്ലെങ്കിലും, ഷെൻഷെൻ യോഗത്തിലെ തീരുമാനങ്ങൾ വ്യാപാര, സാങ്കേതിക, നിക്ഷേപ, വിതരണ ശൃംഖല മേഖലകളിൽ ഇന്ത്യയെയും സ്വാധീനിക്കും. എന്നാൽ അതിനെയെല്ലാം മറികടക്കാൻ പോന്ന ശക്തമായ തന്ത്രങ്ങളുമായാണ് ഇന്ത്യ മുന്നോട്ട് പോകുന്നത്.
ഇന്ത്യയുടെ ആക്ട് ഈസ്റ്റ് നയം ഇന്ന് വെറുമൊരു വ്യാപാര ബന്ധത്തിനപ്പുറം വലിയൊരു തന്ത്രപരമായ പങ്കാളിത്തമായി വളർന്നിരിക്കുകയാണ്. ആസിയാൻ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ഏകദേശം 128 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ഉഭയകക്ഷി വ്യാപാരത്തിനപ്പുറം, സമുദ്ര സുരക്ഷ, ഡിജിറ്റൽ മാറ്റം, പ്രതിരോധ സഹകരണം, സുരക്ഷിതമായ വിതരണ ശൃംഖലകൾ എന്നിവയിലേക്ക് ഇന്ത്യ ബന്ധം വ്യാപിപ്പിക്കുകയാണ്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി 2026-നെ ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ സമുദ്ര സഹകരണ വർഷമായി പ്രഖ്യാപിച്ചത് മേഖലയിലെ ഇന്ത്യയുടെ നേതൃത്വപരമായ പങ്കിനും പ്രായോഗിക സഹകരണത്തിനും പുതിയ വേഗം നൽകുന്നതാണ്.
ക്വാഡ് കൂട്ടായ്മയ്ക്ക് കൃത്യമായ ദിശാബോധവും വിശ്വാസ്യതയും നൽകുന്നത് ഇന്ത്യയുടെ നിലപാടുകളാണ്. ചൈനയുമായി തർക്കമുള്ള കര അതിർത്തി പങ്കിടുകയും, അതേസമയം ചൈനയുമായി വലിയ സാമ്പത്തിക ഇടപെടലുകൾ തുടരുകയും ചെയ്യുന്ന ഇന്ത്യ, ഒരിക്കലും മറ്റൊരു രാജ്യത്തിന്റെ സൈനിക ചേരിയിൽ ചേരാൻ തയ്യാറായിട്ടില്ല. ഇന്ത്യയുടെ ഈ തന്ത്രപരമായ സ്വയംഭരണം ക്വാഡിനെ ഒരു ചൈന വിരുദ്ധ സൈനിക സഖ്യമായി മാറുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുകയും, മേഖലയിലെ മറ്റ് രാജ്യങ്ങൾക്ക് ക്വാഡിനോടുള്ള വിശ്വാസം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതേസമയം, ക്വാഡിലെ പങ്കാളിത്തം ആസിയാന്റെ പ്രാധാന്യത്തെ മറികടക്കാൻ ഇന്ത്യ അനുവദിക്കുന്നില്ല. ചൈന, റഷ്യ, അമേരിക്ക, ആസിയാൻ രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവരുമായി ഒരേ ചട്ടക്കൂടിൽ ഇടപഴകാൻ സഹായിക്കുന്ന ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയെയും, അപെക്കിന്റെ അഭാവത്തിൽ ആസിയാൻ നയിക്കുന്ന വ്യാപാര-സാമ്പത്തിക സംവിധാനങ്ങളെയും ഇന്ത്യ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു.
ദ്വന്ദ്വ ചേരിതിരിവുകൾക്ക് പകരം തന്ത്രപരമായ സ്വയംഭരണത്തിലൂടെ സംഭാഷണവും സഹകരണവും മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകുന്ന സമീപനമാണ് ഇന്ത്യ മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നത്. അത് അവ്യക്തതയല്ല, മറിച്ച് സാഹചര്യത്തിനനുസരിച്ച് പങ്കാളിത്തങ്ങൾ കെട്ടിപ്പടുക്കുകയും വ്യത്യാസങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും ചർച്ചകൾ തുടരുകയും ചെയ്യുന്ന പക്വതയാർന്ന നയതന്ത്രമാണ്. ആസിയാൻ കേന്ദ്രീകരണം, ക്വാഡ് ഏകോപനം, അപെക് സാമ്പത്തിക പരസ്പരാശ്രിതത്വം, ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയുടെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സംവാദം എന്നീ നാല് ദർശനങ്ങളും സമാപിച്ച ഈ ആഴ്ചയ്ക്ക് ശേഷം, ഈ സ്ഥാപനങ്ങൾ പരസ്പരം ശക്തിപ്പെടുത്തുമോ അതോ വൻശക്തി മത്സരത്തിന്റെ ആയുധങ്ങളായി മാറുമോ എന്നതാണ് യഥാർത്ഥ പരീക്ഷണം.
ഇന്തോ-പസഫിക് മേഖല ഒരൊറ്റ ശക്തിയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലല്ല നീങ്ങുന്നത് എന്ന് ഈ നാല് യോഗങ്ങളും വ്യക്തമാക്കിക്കഴിഞ്ഞു. രൂപപ്പെടുന്ന പ്രാദേശിക ക്രമം ഏകപക്ഷീയമായ ഒരു ആധിപത്യമല്ല, മറിച്ച് കടുത്ത മത്സരവും നിരന്തര വിലപേശലുകളും ബഹുസ്വരതയും നിറഞ്ഞ ഒന്നാണ്. സമുദ്രങ്ങളിലെ നിയന്ത്രണത്തിനും വിപണി ആധിപത്യത്തിനുമപ്പുറം, ആരാണ് കൂടുതൽ വിശാലമായ സഖ്യങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുന്നത്, സ്ഥാപനങ്ങൾ കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നത്, രാജ്യങ്ങളുടെ വിശ്വാസം നേടുന്നത് എന്നതിലൂടെയായിരിക്കും ഇന്തോ-പസഫിക്കിന്റെ ഭാവി നിർണ്ണയിക്കപ്പെടുക. കടുത്ത മത്സരങ്ങൾക്കിടയിലും സ്വന്തം നിലപാടുകളിൽ ഉറച്ചുനിന്നുകൊണ്ട്, സമുദ്ര സുരക്ഷയ്ക്കും സാമ്പത്തിക വളർച്ചയ്ക്കും നേതൃത്വം നൽകുന്ന ഇന്ത്യയുടെ ശബ്ദമാണ് ഇനി ഇന്തോ-പസഫിക്കിന്റെ ഭാവി നിർണ്ണയിക്കാൻ പോകുന്നത്. മനിലയിലും ഷെൻഷെനിലുമായി അരങ്ങേറിയ നയതന്ത്ര മത്സരത്തിന്റെ കാതലും അതുതന്നെയാണ്ഇനി എടുത്തു പറയേണ്ടത് ഇതിലൊക്കെയും ഇന്ത്യ വഹിച്ച പങ്കാണ്. എന്തായാലും ഇതൊരു പുതിയ ലോകക്രമത്തിന്റെ തുടക്കം തന്നെയാണ്.
ആരുടെയും കളിപ്പാവയാകാതെ സ്വന്തം നിലപാടുകളിൽ വ്യക്തമായ വെളിച്ചവുമായി ഇന്ത്യ മുന്നിൽ നിൽക്കുന്നു. മനിലയിലെ 23-ാമത് ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ ഉച്ചകോടിയിലും, 21-ാമത് ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയിലും, ക്വാഡ് യോഗത്തിലും ഇന്ത്യ നടത്തിയ ഇടപെടലുകൾ രാജ്യത്തിന്റെ വളരുന്ന കരുത്തിന്റെ തെളിവാണ്. ആസിയാൻ രാജ്യങ്ങളുമായി ഏകദേശം 128 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ വ്യാപാരമുള്ള ഇന്ത്യ, ഇപ്പോൾ സമുദ്രസുരക്ഷയിലും ഡിജിറ്റൽ രംഗത്തും പ്രതിരോധത്തിലുമൊക്കെ ബന്ധം ശക്തമാക്കുകയാണ്. 2026-നെ ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ സമുദ്ര സഹകരണ വർഷമായി പ്രഖ്യാപിച്ചതും കടലിലെ സുരക്ഷയും സഹകരണവും കൂടുതൽ വേഗത്തിലാക്കാനാണ്. അതേസമയം, ഇന്ത്യ അപെക്കിൽ അംഗമല്ലെങ്കിലും ഷെൻഷെനിലെ തീരുമാനങ്ങൾ നമ്മുടെ കച്ചവടത്തെയും സാങ്കേതികവിദ്യയെയും ബാധിക്കും. പക്ഷേ അതിനെ മറികടക്കാൻ ആസിയാൻ നയിക്കുന്ന വ്യാപാര-സാമ്പത്തിക സംവിധാനങ്ങളെയും, ചൈനയും റഷ്യയും അമേരിക്കയും ഒരേ മേശയിലിരിക്കുന്ന ഈസ്റ്റ് ഏഷ്യ ഉച്ചകോടിയെയും ഇന്ത്യ സമർത്ഥമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു. ക്വാഡിൽ നിൽക്കുമ്പോഴും ചൈനയുമായി അതിർത്തിയിൽ തർക്കങ്ങളും കച്ചവടത്തിൽ ഇടപെടലുകളും തുടരുമ്പോഴും, മറ്റൊരു രാജ്യത്തിന്റെ സൈനിക ചേരിയിൽ ചേരാതെ സ്വന്തം വഴിയിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നതാണ് ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ കരുത്ത്

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *